TEMEL ANALİZLER

Temel analizler, gelecekte oluşabilecek eğilimlerin tahminlenmesi amacı ile makro ve mikro ekonomik kuramların piyasalar üzerinde kullanılmasıdır.

TİCARET DENGESİ

Ticaret dengesi, bir ülkenin yapmış olduğu ithalat ve ihracat arasındaki farktır. Pozitif bir ticaret dengesi, ihracatın ithalattan fazla olması durumunda görülür. Negatif bir ticaret dengesi ise ithal edilen malların ihraç edilenlerden fazla olması durumunda görülür.

Ticaret dengesi ve ihracat ve ithalattaki değişimler foreks piyasalarıdaki trendler için çok önemli göstergeler oldukları için, foreks piyasalar tarafından yakından takip edilmektedirler. İthalat ve ihracat hakkındaki veriler genel ekonomik faaliyetler açısından önemli göstergelerdir.İhracattaki eğilimler sadece ülkenin rekabet gücünü göstermekle kalmaz aynı zamanda yurtdışındaki ekonomik faaliyetlerin gücü hakkında da önemli bilgiler verir. İthalat ile ilgili veriler ise yurtiçindeki ekonomik faaliyetlerin gücünün bir göstergesidir.

Belirgin bir ticaret açığına sahip olan bir ülke, genellikle kâr amaçlı satışlardan dolayı zayıf bir para birimine sahip olacaktır. Ancak bu, güçlü ve uzun vadeli finansal yatırım akımları tarafından dengelenebilir.

CARİ HESAP

Cari Hesap ; uluslararası ticaret verilerinin en önemli kısmını oluşturur. Satın alınan mal ve hizmet, yapılan satışlar, faiz ödemeleri ve tek taraflı yapılan transferler hakkında en geniş bilgileri içermektedir. Ticaret Dengesi de bu Cari Hesap içerisinde ele alınmaktadır. Genellikle, Cari Hesap açıkları o para biriminin değer kaybetmesine neden olur.

TÜKETİCİ FİYAT ENDEKSİ (TÜFE)

Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), tüketiciler tarafından satın alınan önceden belirlenmiş bir sepet içerisindeki mal ve hizmetlerin ortalama fiyatıdır. Aylık olarak hesaplanan TÜFE enflasyon hakkında çok önemli bir gösterge olduğu için yakından takip edilir.

TÜFE en önemli enflayon göstergesidir çünkü tüketici harcamaları ekonomik faaliyetlerin üçte ikilik bir kısmını oluşturmaktadır. Yüksek TÜFE verileri genellikle kısa vadede faiz artışlarına ve bu nedenden dolayı da kısa vadede o para biriminin güçlenmesine neden olur. Ancak uzun süreli enflasyon verileri o para birimine duyulan güveni azaltır ve değer kaybetmesine sebep olur.

DAYANIKLI TÜKETİM MAL SİPARİŞLERİ

Dayanıklı Tüketim Mal Siparişleri, ulusal üreticilerde şu an ve gelecek için yerleştirilmiş olan dayanıklı mal siparişleri açısından önemli bir göstergedir. Aylık yüzde değişimleri bu siparişlerdeki yüzdesel değişimleri göstermektedir.

Dayanıklı Tüketim Mal Siparişleri, çoğu endüstriyel üretim siparişler üzerine yapıldığı için üretim sektörü trendleri açısından en önemli gösterge konumundadır. Yükselen siparişler daha güçlü ekonomik faaliyet anlamına gelmekte ve o para biriminin kısa vadede değer kazanmasına yardımcı olan kısa vadeli faiz artırımlarına sebep olabilmektedir.

GAYRİSAYFİ MİLLİ ÜRÜN (GMÜ)

Gayrisafi Milli Ürün, mevcut olan toplam ekonomik faaliyetler hakkındaki en kapsamlı veridir. Bir ülkede üretilen tüm mal ve hizmetlerin piyasa değerinin bir göstergesidir. Gayri safi milli ürün verisi her üç ayda bir açıklanır ve ekonomik faaliyetlerin gücü açısından en önemli gösterge olduğu için yakından takip edilir.

Gayrisafi milli ürün üç aşamalı olarak açıklanır: 1) tahmini bildiri (birinci); 2) ön bildiri (İlk düzeltme); 3) Son bildiri (ikinci ve son düzeltme). Bu düzeltmeler genellikle piyasalar üzerinde büyük etki yaratır.

Yüksek düzeyli bir gayrisafi milli ürün verisi genellikle faiz oranlarında bir artış beklentisi getirir, bu eş zamanlı olarak enflasyon artışı tahminlerinin o para birimine olan güveni azaltmaması koşulu ile, en azından yakın gelecek için o para birimi için pozitif bir etki yaratır.

GMÜ verilerinden haricen, toplam GMÜ içindeki her bir bileşen açısından oluşan fiyat değişimlerinin ölçümünde kullanılan GMÜ fiyat endeksi verileri de açıklanmaktadır. GMÜ fiyat endeksi, TÜFE verisi ile birlikte enflasyon ölçümünde kullanılan bir başka kilit veridir. GMÜ fiyat endeksi TÜFE’den farklı olarak, belli bir mal ve hizmet sepeti ile sınırlandırılmış olmama avantajına sahiptir. Tüketim şekil ve gidişhatındaki değişimler ya da yeni mal ve hizmetlerin piyasaya giriş yapması bu fiyat endeksinde kendilerine yer bulacaklardır.

KONUT BAŞLANGIÇLARI

Konut Başlangıçları verisi, aylık bazda yapımına başlanan oturum amaçlı ünitelerin (tek ailelik ya da çok ailelik) bir ölçütüdür. Ekonomideki genel gidişhat hakkında bir belirteç olduğu için çok yakından takip edilir. Yüksek inşaat faaliyetleri genellikle yüksek ekonomik faaliyet ve güven ile bağdaştırılır. Bu en azından yakın gelecek için o para birimini güçlendiren kısa vadeli faiz artırımlarının habercisi olarak algılanmaktadır.

İSTİHDAM VERİSİ

İstihdam Verisi diğer ekonomik göstergeler içerisinde en önemlisi olarak tabir edilmektedir. Genellikle her ayın ilk Cuma günü açıklanır. Ekonomideki tüm sektörleri içerdiğinden, ekonomiye geniş kapsamlı bir bakış sağlamaktadır. Değişik endüstri kategorilerindeki iş yaratım trendlerini ayrı ayrı takip etmek daha yararlı olacaktır çünkü toplu halde ele alınan veriler endüstri trendlerinin temelinde yatan belirgin sapmaları saklayabilmektedir.

İstihdam verisi, tarım ve kamusal işletmeler hariç tutularak ücretli kaç kişinin olduğunun ölçütüdür. Bu ücretli sayısındaki değişimler aylık bazda kaç tane iş yaratıldığının ya da kaybedildiğinin bir göstergesidir ve ekonomik faaliyetler açısından çok önemli bir gösterge olduğundan çok yakından takip edilmektedir.

İstihdam verilerindeki büyük artışlar güçlü bir ekonomik faaliyete sahip olunduğunun bir göstergesi olarak yorumlanır ve neticede en azından kısa vadede o para birimi için destekleyici bir etki gösterecek olan faiz artırımlarına yol açabilir.

ÜRETİCİ FİYAT ENDEKSİ (ÜFE)

Üretici fiyat endeksi aylık bazda toptan fiyatlardaki değişimin ölçütüdür ve hammadde, endüstri ve üretim aşaması olarak üçe ayrılır.

ÜFE verisi üretici fiyatlarındaki değişimin bir ölçütü olduğu için enflasyon hakkında çok önemli bir göstergedir ve üretici aşamasındaki enflasyon çoğunlukla tüketici fiyat endeksini de etkilemektedir. Yüksek değerlerdeki ÜFE bu yüzden normal olarak daha yüksek bir tüketici fiyat enflasyonuna sebebiyet verecektir ve bu da kısa vadeli faiz oranlarındaki bir artışa sebebiyet verebilir. Belirgin bir enflasyon baskısı o para birimine olan güven üzerinde olumsuz bir etkiye sahip olsa da, yüksek faiz oranları genellikle kısa vadede o para birimi için destekleyici etki yapmaktadır.